Jesteś tutaj: Strona główna Wiedza Warto wiedzieć o podatkach Przychody do rozliczenia Darowizna lub udziału we współwłasności

Darowizna lub udziału we współwłasności

620x100 dziecinnie proste

Co to jest darownizna? Kiedy płacimy podatek? Ile wynosi kwota wolna od podatku?

Darowizna lub udziału we współwłasności

Charakter prawny umowy darowizny

Umowa darowizny jest jedną z najbardziej popularnych umów mających na celu przeniesienie własności rzeczy. Zgodnie z art. 888 kodeksu cywilnego umowa darowizny zobowiązuje darczyńcę do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku. Darczyńca nie otrzymuje z tego tytułu żadnego ekwiwalentu pieniężnego. Po stronie osoby obdarowanej nie istnieje też konieczność wzajemnego świadczenia.

Ustawodawca nie ogranicza kręgu osób uprawnionych do bycia stroną w tej umowie darowizny, tak więc może być ona zawierana między wszystkimi podmiotami. Nie ma też w ustawie żadnych ograniczeń co do przedmiotu darowizny.

Umowa darowizny jest określana mianem umowy konsensualnej, czyli takiej, która wywołuje skutki prawne w chwili złożenia zgodnych oświadczeń woli obu stron (darczyńcy i obdarowanego). Co do zasady, ustawodawca wymaga dla ważności umowy darowizny zachowanie formy aktu notarialnego. Jednakże w polskim prawie istnieje wyjątek od tej zasady dotyczący właśnie ruchomości (w tym również samochodu), a mianowicie umowa darowizny będzie ważna pod warunkiem, że przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.

Własność samochodu lub jego udziału przechodzi na obdarowanego w momencie przekazania/wydania rzeczy, czyli z chwilą przeniesienia faktu posiadania. Tak więc nie będzie tu wymagana forma aktu notarialnego. Jeśli umowa zostanie wykonana – wówczas sytuacja umowy w formie aktu notarialnego i w innej formie jest identyczna. Forma pisemna wydaje się w tym przypadku jak najbardziej pożądaną ze względów praktycznych (ubezpieczenie pojazdu, zgłoszenie w wydziale komunikacji, urzędzie skarbowym). Przepisy kodeksu cywilnego nie zakazują zastosowania formy ustnej takiej umowy, jednakże nie zaleca się jej stosowania. Samo przeniesienie własności w myśl art. 155 § 1 kodeksu cywilnego oznacza przejęcie takiego prawa przez drugą osobę na podstawie umowy.

Kiedy płacimy podatek

Spójrzmy na temat: PIT a darowizna. Czy trzeba rozliczać PIT? Co mówia przepisy o rozliczeniu PIT z małżonkiem?

Wiele osób zastanawia się, czy wartość składników majątku, które otrzymały same lub małżonkowie w spadku bądź darowiźnie, powinny wykazać w pit 37, pit 36 bądź innym. Czy program do rozliczania pit ujmuje to zagadnienie? Zgodnie z art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych "przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn".To zupełnie dwie różne sprawy. Darowizna pojazdu nie wpływa na rozliczenie roczne pit.

Umowa darowizny, niezależnie od jej formy, jest co do zasady opodatkowana podatkiem od spadków i darowizn. Obdarowany powinien obliczyć należny podatek i złożyć stosowne zeznanie podatkowe w urzędzie skarbowym o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych (SD-3) w ciągu miesiąca od dnia otrzymania darowizny.

Nie składamy zeznania, jesli przedmiotem darowizny są przedmioty nieopodatkowane albo mieszczące sie w kwocie nie podlegającej opodatkowaniu. Zawarcie umowy darowizny w formie aktu notarialnego zwalnia obdarowanego z konieczności samodzielnego zgłoszenia do urzędu skarbowego, gdyż podatek obliczy i pobierze a następnie odprowadzi w naszym imieniu notariusz.

Dokonanie darowizny wiązać się będzie z koniecznością zapłaty podatku od spadków i darowizn tylko w przypadku przekroczenia kwoty wolnej od podatku. Jedynie samochody lub udziały we współwłasności, których wartość przekracza te kwoty dla odpowiednich grup, będą objęte podatkiem i koniecznością zgłoszenia nabycia w drodze darowizny.

Ile wynosi kwota wolna od podatku? Ile wynoszą koszty uzyskania przychodu?

W przypadku nabycia w drodze spadku czy darowizny koszty zakupu nie istnieją - wynoszą zero. Podatku nie zapłacą osoby z najbliższej rodziny darczyńcy z uwagi na fakt, że są całkowicie zwolnione od podatku od spadku i darowizn, ale muszą spełnić warunek, że w ciągu sześciu miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego (dokonania darowizny) zgłoszą nabycie darowizny, np.własności samochodu właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. W myśl ustawy o podatku od spadków i darowizn, bez względu na kwotę, zwolnione od podatku mogą być spadki i darowizny tylko od członków najbliższej rodziny podatnika. Warto w tym miejscu uściślić, że w ujęciu podatkowym najbliżsi to: małżonek, rodzice, dziadkowie, dzieci, wnuki, pasierbowie, ojczym, macocha i rodzeństwo. Istotne jest, czy wartość darowizny jest wyższa od kwoty wolnej od podatku. Co oznacza, iż pomimo niezłożenia zgłoszenia nabycia własności samochodu w przypadku kiedy jego wartość nie przekracza powyższej kwoty i tak jako obdarowany nie zapłacimy podatku od spadków i darowizn. Niestety w przypadku, kiedy wartość samochodu przekroczy kwotę wolną, to ten podatek będziemy musieli już zapłacić.

Pozostali mogą skorzystać ze zwolnień i ulg w zależności od przynalezności do grupy podatkowej. Generalną zasadą jest, że opodatkowaniu nie podlega darowizna od jednej osoby, jeżeli ich łączna wartość w ciągu 5 lat wraz z wartością ostatniej darowizny nie przekracza:


• 9637 zł w przypadku nabywców z I grupy podatkowej (małżonek, zstępni (dzieci, wnuki itd.), wstępni (rodzice, dziadkowie itd.), rodzeństwo, pasierbowie, zięciowie, synowe, ojczym, macocha, teściowie),

• 7276 zł w przypadku nabywców z II grupy podatkowej (dalsi krewni: zstępni rodzenstwa (bratanków, siostrzeńców ich dzieci oraz wnuków), rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonkowie rodzeństwa małżonków i małżonkowie innych zstępnych,

• 4902 zł w przypadku nabywców z III grupy podatkowej (pozostałe osoby).

Darczyńca z tytułu dokonanej darowizny nie jest opodatkowany podatkiem dochodowym, ani podatkiem od spadków i darowizn.

Wiadomości dotyczące poszczególnych podatków można znależć na portalu podatnika PITax.pl. Portal podatkowy to system teleinformatyczny wspierający podatników w prawidłowym wypełnianiu obowiązków podatkowych. Część ogólnodostępna portalu zawiera informacje dotyczące poszczególnych podatków oraz umożliwia składanie deklaracji podatkowych drogą elektroniczną.

Pomoc techniczna

  • 534 30 50 40
  • pn - pt: 9:00 - 16:00

Krajowa Informacja Podatkowa

  • (22) 330 0 330
  • pn - pt: 7:00 - 18:00