Jesteś tutaj: Strona główna Wiedza Poradnik rozliczenia Działalność nierejestrowana – wady, zalety oraz warunki

Działalność nierejestrowana – wady, zalety oraz warunki

▪ 9 lutego 2022 r. ▪ Zaktualizowano: 26 marca 2022 r. ▪ Autor: Mateusz Musiał

Wraz z rewolucją podatkową stanowiącą realizację programu Polski Ład, wiele osób rozważających założenie działalności gospodarczej po 2021 r. zwątpiło w opłacalność prowadzenia własnego przedsiębiorstwa z uwagi na niemożność odliczenia składki zdrowotnej oraz zmianę sposobu jej naliczania. Nowa rzeczywistość podatkowa sprawia, że idealnym rozwiązaniem w takiej sytuacji może okazać się w pierwszej kolejności podjęcie działalności nierejestrowanej.

Działalność nierejestrowana – wady, zalety oraz warunki

Spis treści

  1. Czym jest działalność nierejestrowana?
  2. Dlaczego działalność nieewidencjonowana?
  3. Dla kogo działalność nierejestrowana?
  4. Obowiązki osoby prowadzącej działalność nierejestrowaną
  5. Opodatkowanie działalności nieewidencjonowanej

Czym jest działalność nierejestrowana?

Działalność nierejestrowana – zwana również nieewidencjonowaną – jest znana polskiemu porządkowi prawnemu od 2018 r., wtedy bowiem weszła w życie tzw. konstytucja biznesu nadająca byt temu pojęciu (ustawa Prawo przedsiębiorców). W przeciwieństwie do regularnej działalności gospodarczej jej prowadzenie jest zupełnie oderwane od większości aspektów formalnych oraz fiskalnych towarzyszących tradycyjnym metodom prowadzenia biznesu. Ten rodzaj działalności, nawet w obliczu spełnienia wyżej wskazanych warunków – ze względu na niski poziom przychodów osoby ją prowadzącej – nie jest uznawana za działalność gospodarczą. Dlatego, żeby ją prowadzić, nie trzeba mieć wpisu w rejestrze CEIDG, czyli w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.

Dlaczego działalność nieewidencjonowana?

Aby uznać daną aktywność podatnika za przejaw prowadzenia działalności gospodarczej, musi ona cechować się zorganizowanym oraz zarobkowym charakterem, a ponadto musi być prowadzona w sposób ciągły i we własnym imieniu. Założenie działalności gospodarczej wiąże się z licznymi obciążeniami finansowymi, których uregulowanie może być dla początkującego przedsiębiorcy trudne zwłaszcza w sytuacji, gdy nie osiąga on żadnych dochodów bądź dochody o nieznacznej wysokości.

Kluczową zaletą prowadzenia działalności nieewidencjonowanej jest zwolnienie z większości obowiązków ewidencyjnych oraz obciążeń fiskalnych towarzyszących tradycyjnej działalności gospodarczej. Osoby prowadzące „firmę na próbę” zostały zwolnione bowiem z konieczności odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne oraz składki zdrowotnej. Obowiązujące od początku 2022 r. gruntowne zmiany w zakresie sposobu obliczania składki zdrowotnej oraz podstawy jej wymiaru, sprawiają, że działalność nierejestrowana zyskuje tym samym na atrakcyjności. Ponadto przychody osiągnięte w wyniku prowadzenia działalności nierejestrowanej nie podlegają opodatkowaniu. Brak opodatkowania wynika z samych przepisów Prawa przedsiębiorców, jak i kwoty wolnej od podatku, która wynosi 30 000 zł.

Dla kogo działalność nierejestrowana?

Działalność nieewidencjonowana została dedykowana wyłącznie indywidualnej działalności osób fizycznych. Oznacza to, że nie będą mogły z niej skorzystać osoby, które uczestniczą w spółce cywilnej bądź spółkach prawa handlowego – nawet w sytuacji, gdy są jedynymi ich wspólnikami. Ponadto możliwość prowadzenia działalności nierejestrowanej została przewidziana głównie dla tych osób, które dotychczas nie były przedsiębiorcami, stąd zasadniczym warunkiem umożliwiającym jej podjęcie jest niewykonywanie działalności gospodarczej w okresie ostatnich 60 miesięcy.

Ten rodzaj prowadzenia działalności został dedykowany tym osobom, których miesięczne dochody nie przekraczają 50% wartości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wraz z 2023 uległo ono podwyższeniu i wynosi 3010 zł, co bezpośrednio wpływa na podwyższenie atrakcyjności działalności nieewidencjonowanej. Dopuszczalnym poziomem przychodów pozwalającym na kontynuowanie działalności w tej formie jest zatem 1550 zł. Warto przy tym dodać, że zgodnie z konsekwentnie realizowaną polityką rządu wartość minimalnego wynagrodzenia za pracę będzie sukcesywnie rosnąć do 2024 r. Wtedy wartość płacy minimalnej ma osiągnąć poziom 4000 zł, co oznacza, że działalność nieewidencjonowana będzie mogła być prowadzona nawet w sytuacji, gdy poziom osiąganych przychodów nie przekroczy 2000 zł.

Mimo spełnienia powyższych warunków działalność nieewidencjonowana nie jest przeznaczona dla każdej aktywności zawodowej. Niezależnie od spełnienia powyższych kryteriów, działalności nierejestrowanej nie będą mogły prowadzić osoby, dla których świadczenie usług lub dostawa towarów wiązałoby się z działalnością gospodarczą wymagającą uzyskania koncesji, zezwolenia albo wpisu do rejestru działalności regulowanej.

Obowiązki osoby prowadzącej działalność nierejestrowaną

Pomimo nieformalnego charakteru działalności nieewidencjonowanej, z jej prowadzeniem wiążą się pewne obowiązki. Od momentu podjęcia działalności nierejestrowanej należy pamiętać, że powinniśmy:

  • prowadzić uproszczoną ewidencję sprzedaży;
  • rozliczać przychody z działalności nierejestrowanej (po odliczeniu kosztów) w zeznaniu rocznym PIT-36, według skali podatkowej;
  • przestrzegać praw konsumentów;
  • wystawiać faktury lub rachunki na żądanie kupującego.


Pomimo braku rejestracji działalności nieewidencjonowanej w CEiDG, na gruncie Kodeksu Cywilnego osoba ją prowadząca pozostaje przedsiębiorcą. Konsekwencją przyjętej klasyfikacji jest podleganie szeregu regulacji dotyczących relacji z konsumentem – przykładowo dotyczy to obowiązków związanych z reklamacją, zwrotem czy naprawą. Dotyczy to również prawa konsumenta do odstąpienia w terminie 14 dni od umowy zawartej na odległość.

Opodatkowanie działalności nieewidencjonowanej

Jako że działalność nieewidencjonowana nie została wyszczególniona w żadnej spośród wyszczególnionych ustawą źródeł przychodów, to pochodzące z niej środki stanowić będą przychód z innych źródeł. Opodatkowaniu podlega w tym przypadku dochód ustalany według skali podatkowej (odpowiednio stawki 17% oraz 32%). Taka konstrukcja oznacza natomiast, że podatnik prowadzący działalność nierejestrowaną może osiągnięty z tego tytułu przychód pomniejszać o koszty jego uzyskania. Osiągnięte przychody oraz poniesione koszty uzyskania przychodów z tytułu prowadzenia działalności nierejestrowanej należy wykazać w deklaracji rocznej PIT-36.

W przypadku podatku od towarów i usług trzeba natomiast pamiętać, że opodatkowaniu podlegają następujące czynności:

  • odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
  • eksport towarów;
  • import towarów na terytorium kraju;
  • wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
  • wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.


W przypadku działalności nierejestrowanej aktywność zawodowa podatnika mieszcząca się w wyżej wskazanym katalogu podlegać będzie zwolnieniu podmiotowemu VAT, gdyż nie przekroczy 200 000 zł wartości sprzedaży.

Specjalista ds. postępowań sądowo-administracyjnych 

mateusz.musial@pitax.pl

Mateusz Musiał

Doświadczenie zawodowe jako prawnik zdobywał, współpracując z kancelariami doradztwa podatkowego oraz sprawując samodzielną obsługę prawną podmiotów gospodarczych i osób fizycznych. Specjalizuje się w postępowaniach podatkowych, egzekucyjnych przed administracją skarbową oraz sądowoadministracyjnych. Aktywnie uczestniczył w opracowywaniu strategii procesowych oraz analizie transakcji pod kątem występowania ryzyka podatkowego. (...)

Program ten umożliwia swobodny wybór i przekazanie 1,5% podatku dochodowego od osób fizycznych wybranej Organizacji Pożytku Publicznego.

Pomoc Techniczna

  • 534 30 50 40
  • pn-pt 9:00 – 16:00
  • ikona emailpomoc@pitax.pl

Krajowa Informacja Skarbowa

  • 22 330 0 330
  • pn-pt 7:00 – 18:00