Spis treści
Co grozi za PIT po terminie?
Co grozi za złożenie deklaracji PIT po terminie?
Niezłożenie zeznania podatkowego w ustawowym terminie to stresująca sytuacja dla każdego podatnika. Choć urząd skarbowy ma obowiązek przyjąć spóźniony dokument, musisz liczyć się z konsekwencjami prawnymi. Zgodnie z art. 56 § 4 w związku z art. 48 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (dalej: KKS), niedopełnienie tego obowiązku podlega karze grzywny.
Wysokość kary za niezłożenie deklaracji w terminie wynosi do 24 030 zł.
Co grozi za zapłatę PIT po terminie?
Za zapłatę PIT po terminie grożą konsekwencje finansowe. Wysokość sankcji za zapłatę PIT po terminie zależy od skali uchybienia oraz kwoty zaległości podatkowej. Kwalifikację czynu i wysokość kary wyznacza wysokość najniższej krajowej.
| Cecha | Wykroczenie | Przestępstwo |
|---|---|---|
| Kwota zaległości podatkowej | Mniej lub równa 24 030 zł | Więcej niż 24 030 zł |
| Kto nakłada karę? | Urząd Skarbowy | Sąd |
| W jakiej formie kara? | Mandat | Grzywna stwierdzona wyrokiem |
Wysokość kary nakładanej na podatnika zależy od tego, czy będzie to wykroczenie, czy przestępstwo karne skarbowe. Wykroczenie będzie wtedy, gdy kwota niezapłaconego podatku nie przekroczy pięciokrotności najniższego wynagrodzenia za pracę. Karę za wykroczenie nakłada na podatnika organ skarbowy. Gdy kwota niezapłaconego podatku jest wyższa niż pięciokrotność najniższej krajowej (w 2026 r. jest to 24 030 zł ponieważ 5 x 4806 zł), czyn kwalifikowany jest jako przestępstwo karno skarbowe i sąd wyznacza grzywnę.
Bez względu na to, czy Twój czyn to wykroczenie lub przestępstwo, musisz zapłacić odsetki podatkowe od powstałej zaległości.
Jak uniknąć kary za nieterminowe złożenie PIT?
Aby uniknąć kary za nieterminowe złożenie deklaracji lub zapłatę podatku po terminie złóż:
- czynny żal lub
- wniosek o niepodleganie karze.
Co to jest czynny żal?
Czynny żal to pismo, w którym przyznajesz się do wykroczenia skarbowego, ujawniasz istotne okoliczności popełnienia czynu i informujesz o tym urząd skarbowy.
Aby czynny żal był skuteczny, muszą zostać spełnione dwa warunki:
- Brak zwłoki w Twoich działaniach – poinformuj urząd skarbowy, zanim podejmie kroki wobec Ciebie (np. dojdzie do wszczęcia kontroli podatkowej).
- Natychmiastowe naprawienie błędu – złóż zaległy PIT i w tym samym czasie ureguluj zaległość podatkową wraz z odsetkami.
Jeśli tylko poprawiasz błędy w wysłanym już dokumencie, składasz korektę deklaracji. Prawidłowa korekta z zapłatą podatku zwalnia z kary automatycznie (art. 16a § 1 KKS) – bez konieczności pisania czynnego żalu.
Kiedy czynny żal nie zadziała?
Czynny żal nie uchroni od kary, jeśli:
- urząd skarbowy rozpoczął już czynności sprawdzające lub kontrolę podatkową,
- jesteś osobą, która nakłaniała innych do popełnienia przestępstwa skarbowego lub kierowała grupą przestępczą,
- fiskus ma udokumentowaną wiadomość o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia skarbowego.
Jak napisać czynny żal – części pisma
Czynny żal sporządzisz w dowolnej formie, musisz jednak pamiętać o niezbędnych elementach tj:
- wskaż miejsce i czas – w czynnym żalu podaj datę i miejscowość przygotowania pisma;
- podaj swoje dane – imię, nazwisko, PESEL (podaj NIP, jeśli prowadzisz działalność gospodarczą), adres zamieszkania (siedziby firmy, jeśli jesteś przedsiębiorcą);
- wskaż właściwy urząd skarbowy – wskaż urząd skarbowy, który jest właściwy miejscowo i rzeczowo;
- opisz, na czym polegało Twoje zaniedbanie – nie musisz podawać podstawy prawnej, ale wystarczy, że wskażesz, jakich obowiązków nie udało Ci się spełnić;
- podaj przyczynę – wskaż, co uniemożliwiło Ci załatwienie sprawy w terminie;
- poinformuj o załatwieniu sprawy – składając czynny żal musisz mieć uregulowane zaniedbania, do których przyznajesz się w piśmie. Krótko i treściwie oświadcz, że dopilnowałeś swoich obowiązków;
- wnieś o odstąpienie od ukarania – podkreśl, że Twoje pismo zostało sporządzone w tym celu.
Jak napisać czynny żal – wzór
Poniżej znajdziesz przykład, jak napisać czynny żal. Poszczególne elementy oznaczone jako (pkt x) zastąp informacjami z części Jak napisać czynny żal – części pisma.
(pkt 1) Miejscowość, Data
(pkt 2) Dane podatnika
(pkt 3) Adresat
Czynny żal
(pkt 4) Zawiadamiam o popełnieniu przeze mnie czynu zabronionego, polegającego na niezłożeniu w ustawowym terminie deklaracji [np. PIT-38 za 2025 rok].
(pkt 5) Niedopełnienie powyższego obowiązku wynikało z [tutaj wpisz powód, np. przeoczenia terminu / problemów rodzinnych / nagłego wyjazdu].
(pkt 6) Jednocześnie informuję, że w dniu [data] dopełniłem obowiązku i złożyłem zaległą deklarację [osobiście / drogą elektroniczną]. W przypadku powstania zaległości podatkowej, należny podatek wraz z odsetkami za zwłokę został wpłacony na przypisany mi mikrorachunek.
(pkt 7) W związku z powyższym wnoszę o zaniechanie odstąpienia od wymierzenia kary za opisany wyżej czyn.
Z poważaniem, [Twój podpis]
Wniosek o odstąpienie od wymierzenia kary
W wyjątkowych przypadkach, gdy spóźnienie wynika z siły wyższej, sąd może odstąpić od ukarania (art. 19 § 1 KKS). Dotyczy to sytuacji losowych, w szczególności takich jak:
- ciężka choroba podatnika (zwłaszcza, gdy wymaga hospitalizacji),
- klęski żywiołowe (np. powódź).
Sąd bierze pod uwagę nie tylko okoliczności, ale i zachowanie sprawcy po popełnieniu czynu – dlatego tak ważne jest jak najszybsze uregulowanie zaległości.
