Jesteś tutaj: Strona główna Wiedza Aktualności Zapomogi wojenne zwolnione z PIT

Zapomogi wojenne zwolnione z PIT

▪ 6 kwietnia 2022 r. ▪ Zaktualizowano: 6 kwietnia 2022 r. ▪ Autor: Mateusz Musiał

W związku z konfliktem zbrojnym panującym od 24 lutego 2022 roku, wielu polskich pracodawców stara się wesprzeć finansowo swoich pracowników o ukraińskim pochodzeniu. Z uwagi jednak na niejednoznaczne brzmienie przepisów ustawy o PIT oraz niedobór interpretacji organów administracji skarbowej, nie ma pewności co do kwalifikacji podatkowej tej pomocy.

Zapomogi wojenne zwolnione z PIT

Kwalifikacja podatkowa zapomogi dla ukraińskiego pracownika

Niepewność co do kwalifikacji wypłaty dodatkowego świadczenia dla pracowników z Ukrainy, w związku z konfliktem zbrojnym na terenie ich ojczyzny, zasadniczo sprowadza się do interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o PIT. Wyżej wskazany przepis zwalnia od podatku zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci:

  • z funduszu socjalnego, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, z funduszy związków zawodowych lub zgodnie z odrębnymi przepisami wydanymi przez właściwego ministra - niezależnie od ich wysokości,
  • z innych źródeł - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 6000 zł.


Istota wątpliwości interpretacyjnych sprowadza się do ustalenia taka forma wsparcia pracownika przez pracodawcę w związku z wojną w Ukrainie stanowi „zapomogę” w rozumieniu wyżej wywołanej regulacji. Ponadto czy konflikt zbrojny prowadzony na okupowanym na wschodzie terytorium podlega pod „indywidualne zdarzenie losowe", o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o PIT.

Zgodnie z naczelnymi zasadami wykładni prawa podatkowego omawiane zwolnienie - jako stanowiące wyjątek od zasady powszechności opodatkowania - musi bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą.

Ponadto w obliczu braku zdefiniowania pojęcia na gruncie danego aktu prawnego, należy odnieść się do jego językowego znaczenia. W ustawie o PIT na próżno szukać choćby próby zdefiniowania któregokolwiek z dwóch wyróżnionych sformułowań. W tym celu należy zidentyfikować ich słownikowe znaczenie, i tak:

  • Przez "zapomogę" należy rozumieć jednorazowe świadczenie pieniężne mające na celu wsparcie finansowe osoby, która z ważnych przyczyn znalazła się w trudnej sytuacji życiowej.
  • Pod pojęciem "indywidualnego zdarzenia losowego" można rozumieć wszelkie nagłe, niespodziewane, pojedyncze zdarzenia wywołane przyczynami zewnętrznymi, których nie można przewidzieć, a które są niezależne od człowieka, nawet przy zachowaniu należytej staranności.


Definicja przyjęta przez organy podatkowe oraz sądy

Wyżej wskazaną definicję „indywidualnego zdarzenia losowego” potwierdzają również organy administracji skarbowej w wydawanych interpretacjach indywidualnych. Szczególnego uwydatnienia wymaga tutaj interpretacja Izby Skarbowej w Katowicach o nr IBPBII/1/415-889/10/MK z dnia 11 lutego 2011 roku, w której organ nie dość, że powielił ww. definicję zdarzenia losowego, a jeszcze rozszerzył ją o okoliczności „które są niezależne od człowieka, nawet przy zachowaniu należytej staranności jak np. kradzieże, włamania, zniszczenie domu lub mieszkania spowodowane zalaniem wodą lub pożarem, nieszczęśliwe wypadki powodujące uszczerbek na zdrowiu, śmierć itp.”

Co istotne wykładnia art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy o PIT przedstawiona powyżej spotyka się również z aktualnym orzecznictwem sądów administracyjnych, m.in. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 lutego 2022 roku o sygn. akt I SA/Gd 1239/21.

W związku z powyższym należałoby uznać, że również zmagania wojenne, które prowadzone są w Ukrainie mogą stanowić „indywidualne zdarzenie losowe”, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt. 26 ustawy o PIT, w związku z czym pod grunt analizowanej sytuacji można zastosować wskazane zwolnienie przedmiotowe.

Specjalista ds. postępowań sądowo-administracyjnych 

mateusz.musial@pitax.pl

Mateusz Musiał

Doświadczenie zawodowe jako prawnik zdobywał, współpracując z kancelariami doradztwa podatkowego oraz sprawując samodzielną obsługę prawną podmiotów gospodarczych i osób fizycznych. Specjalizuje się w postępowaniach podatkowych, egzekucyjnych przed administracją skarbową oraz sądowoadministracyjnych. Aktywnie uczestniczył w opracowywaniu strategii procesowych oraz analizie transakcji pod kątem występowania ryzyka podatkowego. (...)

Program ten umożliwia swobodny wybór i przekazanie 1% podatku dochodowego od osób fizycznych wybranej Organizacji Pożytku Publicznego.

Pomoc Techniczna

  • 534 30 50 40
  • pn-pt 9:00 – 16:00
  • ikona emailpomoc@pitax.pl

Krajowa Informacja Skarbowa

  • 22 330 0 330
  • pn-pt 7:00 – 18:00