Składki na ubezpieczenia społeczne w 2026 roku
Od 1 stycznia 2026 r. najniższa krajowa w Polsce (minimalne wynagrodzenie za pracę) wzrosła do poziomu 4 806 zł brutto. Ta kwota jest fundamentem dla wyliczania składek preferencyjnych (działalność nierejestrowana, ulga na start, Mały ZUS Plus) oraz minimalnej składki zdrowotnej.
Z kolei dla przedsiębiorców opłacających tzw. "duży ZUS" (składki na ubezpieczenia społeczne, które nie korzystają z żadnych ulg), kluczowe jest prognozowane przeciętne wynagrodzenie miesięczne, które w ustawie budżetowej na 2026 rok zostało określone na poziomie 9 420 zł.
Podstawa wymiaru składek społecznych dla osób na standardowych zasadach (60% przeciętnego wynagrodzenia) wynosi zatem w 2026 roku 5 652 zł miesięcznie. Oznacza to odczuwalny wzrost w porównaniu do roku ubiegłego.
Składki na ubezpieczenia społeczne bez ulg (Duży ZUS)
Przedsiębiorcy niekorzystający z ulg zapłacą od lutego 2026 roku następujące kwoty składek społecznych:
| Rodzaj składki | Wymiar procentowy | Kwota składki (od lutego 2026 r.) |
|---|---|---|
| Składka emerytalna | 19,52% | 1 103,27 zł |
| Składka rentowa | 8,00% | 452,16 zł |
| Składka chorobowa (dobrowolna) | 2,45% | 138,47 zł |
| Składka wypadkowa | 1,67% | 94,39 zł |
| Fundusz Pracy i Solidarnościowy | 2,45% | 138,47 zł |
| Suma składek społecznych | 34,09% | 1 926,76 zł |
Łącznie "duży ZUS" z ubezpieczeniem chorobowym wynosi 1 926,76 zł miesięcznie (bez składki zdrowotnej). Jest to wzrost o blisko 153 zł względem stawek obowiązujących od lutego 2025 roku do stycznia 2026 roku.
Składka zdrowotna 2026 – droższa minimalna składka zdrowotna
Najważniejszą zmianą od lutego 2026 roku jest wygaśnięcie tymczasowych przepisów dotyczących obniżonej podstawy wymiaru składki zdrowotnej. W 2025 roku minimalna podstawa wynosiła 75% minimalnego wynagrodzenia. Od 1 lutego 2026 r. minimalna podstawa składki zdrowotnej wraca do poziomu 100% minimalnego wynagrodzenia (4 806 zł).
Dla przedsiębiorców na skali podatkowej oraz podatku liniowym minimalna składka zdrowotna wynosi nie mniej niż 432,54 zł. To najniższa wartość miesięczna, która jest wymagana nawet, gdy firma ma dochód wynoszący mniej niż 9% minimalnego wynagrodzenia za pracę lub wykazuje stratę.
Ryczałt ewidencjonowany - składka zdrowotna 2026
Osoby rozliczające się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych opłacają składkę zdrowotną w zależności od rocznego przychodu. Podstawa wymiaru jest uzależniona od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale 2025 r., które liczone jest włącznie z wypłatami z zysku.
Wysokość tego wskaźnika nie jest jeszcze znana, ale szacuje się, że może wynieść 9 154 zł.
Na podstawie ogłoszonego parametru, progi składki zdrowotnej dla ryczałtu prezentują się następująco:
| Próg przychodowy (rocznie) | Podstawa wymiaru (procent wynagrodzenia) | Miesięczna składka zdrowotna |
|---|---|---|
| Do 60 000 zł | 60% (5 492,40 zł) | 494,10 zł |
| 60 000 zł – 300 000 zł | 100% (9 154 zł) | 823,50 zł |
| Powyżej 300 000 zł | 180% (16 477,20 zł) | 1 482,30 zł |
Ryczałtowcy mogą nadal odliczać od przychodu 50% zapłaconych składek zdrowotnych, co nieznacznie łagodzi skutki wzrostu podstawy.
Mały ZUS Plus i Ulga na start
Przedsiębiorcy korzystający z preferencji również odczują wzrost kosztów. Podstawa wymiaru dla "Małego ZUS Plus" oraz składek preferencyjnych przez pierwsze 24 miesiące wynosi 30% minimalnego wynagrodzenia. W 2026 roku jest to kwota 1 441,80 zł.
Miesięczny koszt składek społecznych w ramach preferencji (emerytalna, rentowa, wypadkowa) to około 456,19 zł (bez składki chorobowej i bez Funduszu Pracy). Do tej kwoty należy doliczyć pełną składkę zdrowotną, która nie podlega preferencjom i wynosi minimum 432,54 zł.
Ważne terminy i obowiązki w lutym 2026 r.
Luty to czas wzmożonych obowiązków sprawozdawczych. Oprócz standardowych przelewów, przedsiębiorcy muszą pamiętać o nowym systemie KSeF, który od 1 lutego 2026 r. staje się obowiązkowy dla największych podmiotów (o przychodach powyżej 200 mln zł), a pozostali muszą przygotować się do wdrożenia w nadchodzących miesiącach.
Terminy płatności składek ZUS:
- Do 15. dnia miesiąca: Płatnicy posiadający osobowość prawną (np. spółki z o.o.).
- Do 20. dnia miesiąca: Pozostali płatnicy, w tym jednoosobowe działalności gospodarcze (JDG).
Oznacza to, że nowe, wyższe składki za styczeń 2026 r. należy opłacić do 16 lutego (15. wypada w niedzielę) lub 20 lutego 2026 r.
Czy da się optymalizować wydatki na składki ZUS?
W obliczu rosnących obciążeń wielu przedsiębiorców rozważa zmianę formy opodatkowania. Termin na złożenie oświadczenia o wyborze ryczałtu lub podatku liniowego upływa 20 lutego 2026 r. (lub w przypadku ryczałtu – do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania pierwszego przychodu). Decyzja o wyborze między skalą podatkową (z 9% składką zdrowotną od dochodu) a ryczałtem (ze stałymi progami zdrowotnymi) powinna być poparta rzetelną symulacją finansową, uwzględniającą nie tylko podatek, ale i pełen koszt ZUS.
Warto sprawdzić, jak zaoszczędzić na składkach ZUS – poradnik w tym zakresie znajdziesz w artykule: Jak założyć działalność gospodarczą i płacić niskie składki ZUS?
Źródła:
- art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 11 ust. 2, art. 18 ust. 8, art. 18c ust. 1 i 2, art. 22 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1230 z późn. zm.);
- art. 79 i art. 79a, art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 146 z późn. zm.);
- § 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r.
