Jesteś tutaj: Strona główna Wiedza Poradnik rozliczenia Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej

▪ 17 kwietnia 2020 r. ▪ Zaktualizowano: 17 kwietnia 2020 r. ▪ Autor: Krzysztof Ulicki

Przed określeniem ostatecznej wysokości podatku dochodowego od osób fizycznych PIT podatnicy obliczają i wpłacają w ciągu roku zaliczki podatkowe.  Prawidłowe rozliczanie zaliczek w ciągu roku powoduje, iż podatnik nie dopłaca – poza wyjątkowymi sytuacjami – do podatku dochodowego lub robi to tylko w nieznacznym stopniu. Zaliczka na podatek dochodowy PIT odgrywa więc istotną rolę w naszym systemie podatkowym.

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej

Zaliczka na podatek dochodowy PIT

Zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych zwana dalej zaliczką na podatek dochodowy PIT stanowi przedpłatę podatku dochodowego PIT, ustalaną i uiszczaną w ciągu roku podatkowego na podstawie danych finansowych za część roku podatkowego, tj. za miesiąc lub za kwartał.

Ustalenie i rozliczenie zaliczki na podatek dochodowy PIT to zadanie podatników, którzy uzyskują przychody z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym, skalą podatkową oraz ryczałtem. W przypadku karty podatkowej podatnicy nie wpłacają zaliczki na podatek dochodowy PIT, a jedynie finalną kwotę podatku za miesiąc lub za kwartał danego roku podatkowego. Zaliczki na podatek dochodowy PIT zobligowani są obliczać i wpłacać również podatnicy uzyskujący przychody z najmu i dzierżawy.

Polscy podatnicy, którzy otrzymują wynagrodzenie poza terytorium RP na podstawie zawartej za granicą umowy o pracę albo w związku z osiąganiem przychodu z rent i emerytur zagranicznych także są zobowiązani do rozliczenia podatku lub zaliczek na podatek dochodowy w kraju.

Również każdy zakład pracy, który wypłaca w Polsce wynagrodzenia, oblicza i odprowadza miesięczną zaliczkę na podatek dochodowy PIT od faktycznie wypłaconych wynagrodzeń na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenie, umowy o dzieło, kontraktu menedżerskiego lub innej umowy o świadczenie usług.

Termin opłacania zaliczek na podatek dochodowy PIT

Zaliczki na podatek dochodowy PIT, które regulowane są w ciągu roku podatkowego, mają charakter miesięczny lub kwartalny.

Końcowym terminem opłacania zaliczek na podatek dochodowy PIT jest 20 dzień miesiąca następującego po miesiącu lub kwartale rozliczeniowym.

W przypadku zaliczki za ostatni miesiąc lub ostatni kwartał roku podatkowego termin płatności przypada 20 stycznia roku następnego po roku podatkowym.

Kto jest zobligowany do przekazywania zaliczek na podatek dochodowy PIT

Podstawowym kryterium podziału podmiotów zobligowanych do obliczania i przekazywania do urzędu skarbowego zaliczek na podatek dochodowy PIT jest:

  • opłacanie zaliczek za pośrednictwem płatnika;
  • samodzielnie przez podatnika.

Podatnicy, którzy w sposób samodzielny obliczają i odprowadzają zaliczki na podatek dochodowy PIT to:

  • osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą;
  • osoby fizyczne uzyskujące przychody z najmu (zasady ogólne);
  • osoby fizyczne osiągających dochody z pracy za granicą oraz z innych źródeł przychodów zza granicy (m.in. świadczenia emerytalno-rentowe);
  • podatnicy, którzy osiągają przychody z działalności rolniczej.

Ponadto należy pamiętać, iż nawet jeśli zaliczki na podatek dochodowy PIT za podatnika zobowiązany jest odprowadzać płatnik, jeśli podatnik osiąga inne dochody niekwalifikujące do pobierania od nich zaliczek przez płatnika, wówczas musi samodzielnie obliczyć i odprowadzić zaliczki od tych dochodów.

Płatnicy, którzy są zobligowani do obliczania i odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy PIT w imieniu podatników to:

  • firmy zatrudniające pracowników i zleceniobiorców;
  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych i inne jednostki emerytalno-rentowe wypłacające świadczenia osobom uprawnionym;
  • pozostałe podmioty takie jak osoby prawne i ich jednostki organizacyjne wypłacające renty, emerytury, uczelnie, federacje podmiotów systemu szkolnictwa wyższego i nauki, instytuty naukowe Polskiej Akademii Nauk, instytuty badawcze, międzynarodowe instytuty naukowe, wojewódzkie urzędy pracy oraz inne organy zatrudnienia, spółdzielnie, oddziały Agencji Mienia Wojskowego, centra integracji społecznej, a także podmioty przyjmujące na praktykę absolwencką lub staż uczniowski.

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej – karta podatkowa

W przypadku wyboru opodatkowania w formie karty podatkowej podatnik opłaca wyłącznie miesięczny podatek dochodowy (nie zaliczkę) bez możliwości uiszczenia podatku za kwartał.

Ponadto należy pamiętać, że termin opłacania podatku to najpóźniej siódmy dzień każdego miesiąca, natomiast podatek za grudzień powinien zostać zapłacony do 28 grudnia danego roku podatkowego. Od tego miesięcznego podatku podatnik może odliczyć pomniejszoną (zapłaconą) składkę na ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorcy, a do końca stycznia roku następnego składa deklarację PIT-16A, w której wykazuje zapłacone i odliczone od podatku w ciągu roku składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej – ryczałt

W przypadku ryczałtu ewidencjonowanego podatnik nie wpłaca kwoty podatku za poszczególne miesiące, tak jak to ma miejsce przy opodatkowaniu kartą podatkową, lecz opłaca zaliczki na zryczałtowany podatek dochodowy PIT (jeśli w ogóle wystąpią) za dany miesiąc albo za dany kwartał do 20 dnia miesiąca następnego po miesiącu lub kwartale rozliczeniowym.

Jednak tak jak w przypadku karty podatkowej, podatnik ma możliwość odliczenia od zaliczki na zryczałtowany podatek dochodowy PIT pomniejszonej (zapłaconej) składki na ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorcy.

Podstawą ustalenia zaliczki na zryczałtowany podatek dochodowy PIT jest osiągnięty za dany miesiąc lub kwartał przychód z działalności gospodarczej pomniejszony o zapłacone w danym miesiącu, lub kwartale rozliczeniowym składki na ubezpieczenie społeczne.

Następnie uzyskany przychód już po odliczeniach należy pomnożyć przez odpowiednią stawkę ryczałtu (lub odpowiednie stawki ryczałtu, gdy podatnik prowadzi działalność opodatkowaną różnymi stawkami ryczałtu np. 5.5% i 8,5%). Wynikiem będzie zaliczka na zryczałtowany podatek PIT, od której podatnik ma jeszcze prawo odliczyć zapłaconą za miesiąc lub kwartał rozliczeniowy pomniejszoną składkę na ubezpieczenie zdrowotne. Po pomniejszeniu podatnik otrzymuje zaliczkę do zapłaty.

USTALENIE ZALICZKI NA ZRYCZAŁTOWANY PODATEK DOCHODOWY

ETAP 1

PRZYCHÓD Z DZIAŁALNOŚCI – SKŁADKI ZUS SPOŁECZNE =
PRZYCHÓD PO ODLICZENIACH

ETAP 2

PRZYCHÓD PO ODLICZENIACH X STAWKA RYCZAŁTU =
ZALICZKA RYCZAŁTU

ETAP 3

ZALICZKA RYCZAŁTU – POMNIEJSZONA SKŁADKA ZDROWOTNA = ZALICZKA NA RYCZAŁT DO ZAPŁATY

 

Zaliczkę na zryczałtowany podatek dochodowy podatnik ustala i wpłaca samodzielnie bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego.

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik składa w terminie do końca lutego roku następnego zeznanie roczne PIT-28, w którym wykazuje zapłacone i niezapłacone zaliczki za wszystkie miesiące lub kwartały roku podatkowego oraz odnosi ich sumę do ostatecznej, rocznej kwoty zryczałtowanego podatku dochodowego PIT. Jeżeli suma zapłaconych zaliczek przewyższy kwotę rocznego podatku, wówczas wystąpi nadpłata rocznego podatku, jeżeli odwrotnie – podatnik będzie zobowiązany do dopłaty podatku. Kwotę nadwyżki podatku mogą powiększyć możliwe do odliczenia w zeznaniu podatkowym ulgi – od przychodu lub od podatku

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w działalności gospodarczej – skala podatkowa i podatek liniowy

Ustalenie zaliczki w ciągu roku na podatek dochodowy w przypadku skali podatkowej i podatku liniowego wygląda podobnie. Podatnik może wybrać płatność miesięczną zaliczki lub płatność za kwartał. Terminem płatności jest – jak w przypadku ryczałtu – 20 dzień miesiąca następującego po miesiącu lub kwartale rozliczeniowym.

Zaliczka na podatek dochodowy w skali podatkowej wystąpi pierwszy raz w rozliczeniu za dany miesiąc, licząc od miesiąca, w którym dochody z działalności gospodarczej przekroczą sumę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek (525,12 zł) oraz najniższej stawki podatkowej określonej w skali, tj. 17%, a otrzymana kwota zaliczki na podatek będzie większa niż pomniejszona zapłacona za dany okres składka na ubezpieczenie zdrowotne. Zaliczkę za dalsze miesiące podatnik obliczy w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku a sumą zaliczek za miesiące poprzedzające. Wzór  obliczenia zaliczki na podatek dochodowy PIT w skali podatkowej przedstawia się następująco:

USTALENIE ZALICZKI NA PODATEK DOCHODOWY – SKALA PODATKOWA

ETAP 1

PRZYCHÓD Z DZIAŁALNOŚCI NARASTAJĄCO – KOSZTY NARASTAJĄCO = DOCHÓD

ETAP 2

DOCHÓD – SKŁADKI ZUS SPOŁECZNE NARASTAJĄCO – STRATA Z LAT UBIEGŁYCH = PODSTAWA OPODATKOWANIA

ETAP 3

PODSTAWA OPODATKOWANIA X 17% = PODATEK OBLICZONY

ETAP 4

PODATEK OBLICZONY – KWOTA ZMNIEJSZAJĄCA PODATEK – SKŁADKI ZDROWOTNE NARASTAJĄCO – NALEŻNE ZALICZKI ZA POPRZEDNIE MIESIĄCE W CIĄGU ROKU = PODATEK DO ZAPŁATY

 

Zaliczka na podatek dochodowy w podatku liniowym wystąpi w rozliczeniu za pierwszy miesiąc w danym roku, licząc od miesiąca, w którym przychody z działalności gospodarczej liczone narastająco od początku roku przekroczą sumę kosztów uzyskania przychodów liczonych narastająco od początku roku, a otrzymana kwota zaliczki na podatek będzie większa niż pomniejszona zapłacona za dany okres składka na ubezpieczenie zdrowotne.

Zaliczkę za dalsze miesiące podatnik obliczy w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku a sumą zaliczek za miesiące poprzedzające.

USTALENIE ZALICZKI NA PODATEK DOCHODOWY – PODATEK LINIOWY

ETAP 1

PRZYCHÓD Z DZIAŁALNOŚCI NARASTAJĄCO – KOSZTY NARASTAJĄCO = DOCHÓD

ETAP 2

DOCHÓD – SKŁADKI ZUS SPOŁECZNE NARASTAJĄCO – STRATA Z LAT UBIEGŁYCH = PODSTAWA OPODATKOWANIA

ETAP 3

PODSTAWA OPODATKOWANIA X 19% = PODATEK OBLICZONY

ETAP 4

PODATEK OBLICZONY – SKŁADKI ZDROWOTNE NARASTAJĄCO – NALEŻNE ZALICZKI ZA POPRZEDNIE MIESIĄCE W CIĄGU ROKU = PODATEK DO ZAPŁATY

 

Zaliczkę na podatek dochodowy w skali podatkowej lub podatku liniowym podatnik ustala i wpłaca samodzielnie – bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego.

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik składa w terminie do końca kwietnia roku następnego zeznanie roczne PIT-36 (skala podatkowa), PIT-36L (podatek liniowy), gdzie wykazuje wszystkie zapłacone i niezapłacone zaliczki za wszystkie miesiące lub kwartały roku podatkowego oraz odnosi ich sumę do ostatecznej, rocznej kwoty zryczałtowanego podatku dochodowego PIT.

Jeżeli suma zapłaconych zaliczek przewyższy kwotę rocznego podatku, wówczas wystąpi nadpłata rocznego podatku, jeżeli odwrotnie – podatnik będzie zobowiązany do dopłaty podatku. Kwotę nadwyżki podatku mogą powiększyć możliwe do odliczenia w zeznaniu podatkowym ulgi – od przychodu lub od podatku

Zaliczka na podatek dochodowy PIT w odniesieniu do wypłaconego wynagrodzenia

Zakład pracy zatrudniający pracowników ma obowiązek ustalać i odprowadzać w ciągu roku miesięczne zaliczki na podatek dochodowy PIT-4R od faktycznie wypłaconych wynagrodzeń – w terminie do 20 dnia miesiąca następnego po miesiącu wypłat wynagrodzeń. Po zakończeniu roku wszystkie należne zaliczki na podatek dochodowy PIT-4R zakład pracy wykazuje w rocznej deklaracji PIT-4R.

Jak wskazuje art. 32 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w przypadku umowy o pracę zaliczki za miesiące od stycznia do grudnia wynoszą:

  • za miesiące, w których dochód podatnika uzyskany od początku roku w tym zakładzie pracy nie przekroczył kwoty stanowiącej górną granicę pierwszego przedziału skali – 17% dochodu uzyskanego w danym miesiącu;
  • za miesiąc, w którym dochód podatnika uzyskany od początku roku w tym zakładzie pracy przekroczył kwotę stanowiącą górną granicę pierwszego przedziału skali – 17% od tej części dochodu uzyskanego w tym miesiącu, która nie przekroczyła tej kwoty, i 32% od nadwyżki ponad kwotę stanowiącą górną granicę pierwszego przedziału skali;
  • za miesiące następujące po miesiącu, o którym mowa w pkt 2 – 32% dochodu uzyskanego w danym miesiącu.

Także w przypadku wypłat wynagrodzeń z tytułu zawartych umów cywilnoprawnych zakład pracy ustala i odprowadza zaliczkę w wysokości 17% na podatek dochodowy od wynagrodzeń PIT-4R niezależnie od podstawy opodatkowania (wyjątek stanowi sytuacja, w której u jednego pracodawcy pracownik posiada umowę zlecenie i umowę o pracę).

Natomiast ustalając zaliczkę od wypłaty wynagrodzeń z umów o dzieło, podatnicy powinni pamiętać, iż osoba wykonująca dzieło może stosować w odniesieniu do uzyskanych przychodów w ciągu roku 50-procentowe koszty uzyskania przychodu do momentu, aż jej przychód ze wszystkich umów o dzieło nie przekroczy sumy drugiego progu podatkowego, czyli kwoty 85.528 zł. Stawka podatku od wynagrodzeń w przypadku umów o dzieło także wynosi 17%.

 

Pomoc Techniczna

  • 534 30 50 40
  • pn-pt 9:00-16:00

Krajowa Informacja Skarbowa

  • 22 330 0 330
  • pn-pt 7:00-18:00